
Op naar een Friese BKNL
Wat is Basiskwaliteit Natuur?
Het doel van Basiskwaliteit Natuur is om de milieu- en landschappelijke condities te bereiken en te behouden zodat algemene inheemse soorten planten en dieren algemeen kunnen blijven of weer algemeen kunnen worden. Dit is nodig omdat veel algemene soorten zoals de pinksterbloem, kievit, haas en allerlei insectensoorten in aantal afnemen. Voor een gezonde leefomgeving en een veerkrachtige natuur is het cruciaal dat de Basiskwaliteit Natuur (BKN) in het landelijk en stedelijk gebied op orde wordt gebracht.
BKNL-uitwerking voor de Friese cultuurlandschappen
De Rijksoverheid stimuleert het werken aan de basiskwaliteit natuur in zowel stedelijk als landelijk gebied. Al meerdere provincies en steden in Nederland gebruiken Basiskwaliteit Natuur als instrument. De provinsje Fryslân gaf in 2025 aan Landschapsbeheer Friesland, Altenburg & Wymenga en Werkend Landschap, de opdracht om een uitwerking van de BKN uit te werken voor de Friese cultuurlandschappen, een zogenaamde Basiskwaliteit natuur én landschap (BNKL). Projectleider Dennis Worst: “In onze Friese BKNL zie je per oercultuurlandschap hoe we betere condities voor planten, vogels, zoogdieren en insecten scheppen, hoe we landschapselementen als erven, bermen en sloten het beste beheren en hoe we die elementen met elkaar in verbinding brengen.”
Mei It Ferline Foarút
Landschapsbeheer Friesland gebruikte in het rapport de beproefde methodiek ‘Mei it Ferline Foarút’. Zo is er eerst van ieder deelgebied een beknopte ontstaansgeschiedenis geschetst, waarbij specifiek ingezoomd wordt op het landschap en de daarin voorkomende soorten tussen ca. 1900-1950. Daarna volgt de huidige staat van de deelgebieden met een omschrijving van belangrijke omgevingscondities en drukfactoren bekeken door de ogen van nu algemeen voorkomende gidssoorten. Vervolgens wordt vanuit deze basis- en geïnspireerd door het verleden – en aan de hand van de gidssoorten (dieren en planten) gekeken wat er nodig is om te werken aan een goede BKNL.
Lees het rapport:
Bekijk het werkwijze document:
Bekijk de tabel:

